Verantwoordelijk coachen

Onlangs kreeg ik een vraag van één van onze Master Pracs. Toen ik zijn vraag las, kwam er bij mij op dat het ook om verantwoordelijkheid ging. En dan met name de verantwoordelijkheid van de coach.

De Master Prac schreef: Ik heb nu een klant die zich sterk, maar echt heeeeeel sterk pessimistisch gedraagt, en ik zit met een vraagteken hierbij. Hoeveel optimisme is gezond? Te veel optimisme en absoluut geen pessimisme lijkt me ook schadelijk. Ik bedoel, ik heb gelezen over mensen die in een moment van een enorme motivatie-boost, dat ze hun partner scheiden, dat ze hun job verlaten, onder een hoop schulden gaan en een grote bedrijf starten waar ze niets van af weten… Waar ligt de grens tussen effectieve optimisme en schadelijke optimisme?

Mijn antwoord:

Dan gaat het om de ecologie en om verantwoordelijkheid. Als je met iemand aan de slag die wil veranderen dan wil je eerst weten wat de effecten van de verandering zijn voor die persoon en zijn/haar omgeving. Is het voor die persoon en zijn/haar omgeving ecologisch om die verandering in gang te zetten. En dan is de vraag wanneer is iets goed, wie bepaalt dat en hoe.
Mijn standpunt is dat iedereen verantwoordelijk is voor zijn/haar eigen leven en dus ook voor de beslissingen. In het geval dat je met een cliënt aan de slag gaat doe je dat op de vraag van de ander. De cliënt besluit of hij/zij hulp nodig heeft. En cliënt bepaalt uiteindelijk of de verandering OK is, verantwoord is, ecologisch is.
Het aandeel van de coach daarin is het sturen van het proces. Ik vind dat de coach daarin verantwoordelijk is voor de manier waarop hij/zij het proces stuurt. Cliënt moet inzichten en keuzes krijgen om daaruit een goede (verantwoorde) beslissing te kunnen nemen. Coach moet er dus voor zorgen dat cliënt een proces ingaat om intern alles op een rijtje te krijgen, inzichten te hebben en dan te kunnen beslissen.
De filosofische vraag waar de grens ligt tussen effectief optimisme en schadelijk optimisme doet dan niet ter zaken. Tenslotte is het vaststellen van een dergelijke grens altijd subjectief en ligt die grens voor iedereen ergens anders. Cliënt moet zelf bepalen waar die grens ligt en kan dat ook met behulp van de inzichten en de keuzes die hij/zij krijgt door de coaching.

Bas